Algısal Değişmezlik (ADÇ) Kartı — Recâ
الرجاء
GENEL TANIM · GENELLEME KURALI
İyi ve arzu edilen bir sonucun gerçekleşmesini bekleme ve umut etme halidir.
HavfTövbeRahmetTevekkül
ÖZGÜN ÖZELLİK (Özgün DNA / Ayırt Edici Özellik)
Recâ; kulun Allah’ın rahmet, mağfiret ve lütfuna güvenerek hayırlı sonucu ümit etmesi; bu ümidi tövbe, amel ve sorumlulukla beslemesidir. Dayanaksız temenni veya sorumluluktan kaçış değildir.
Önlediği karışma: Recâ kavramının yakın/aynı köklü kullanımlarla ölçütsüz biçimde eşitlenmesi.
GENEL TANIM ↔ ÖZGÜN ÖZELLİK
| Ölçüt | Genel | Özgün özellik |
|---|---|---|
| Anlam alanı | Ümit / Allah’tan hayır bekleme | Recâ; kulun Allah’ın rahmet, mağfiret ve lütfuna güvenerek hayırlı sonucu ümit etmesi; bu ümidi tövbe, amel ve sorumlulukla beslemesidir. Dayanaksız temenni veya sorumluluktan kaçış değildir. |
| Kaynak çapası | Kur’an’daki kullanım ve kaynak sınıflandırması | Arapça biçim: الرجاء |
| Kardeşten ayrım | Yakın kavramlarla aynı semantik çevrede bulunabilir. | korku-umut dengesi |
KAVRAM YANILGISI (Yanlış / Eksik Tanım Uyarısı)
- Kavram yalnız Latin/Türkçe ada bakılarak tanımlanmamalı; Arapça biçim ve ayet bağlamı birlikte kontrol edilmelidir.
- Yakın kavramlar eşanlamlı kabul edilmemeli; özgün özellik ve bağlam farkı korunmalıdır.
ÖZ DENETİM
Evet; tanım recâyı boş temenniden ayırıp rahmete dayalı sorumlu ümit olarak belirler.